Hamas'ta Siyasi Büro Başkanlığı için yapılan seçimlerde Halil el-Hayye, Halid Meşal'i geride bırakarak hareketin yeni lideri seçildi. Daha önce Yahya Sinvar'ın Gazze Şeridi'ndeki yardımcılığı görevini yürüten el-Hayye, ilk kez Hamas'ın en üst düzey siyasi görevine getirildi.
Liderlik Değişimi Süreci
Hamas'ta liderlik süreci, üst düzey isimlere yönelik suikastların ardından yeniden şekillendi.
İsrail'in Temmuz 2024'te Tahran'da düzenlediği saldırıda Hamas Siyasi Büro Başkanı İsmail Haniye hayatını kaybetmişti. Haniye'nin ardından göreve gelen Yahya Sinvar ise aynı yıl ekim ayında yaşamını yitirdi.
Bu süreçte Halil el-Hayye, Gazze'deki Hamas yönetiminin liderliğini sürdürürken ateşkes müzakerelerinde heyet başkanlığı yaptı. Ayrıca bölgesel liderlerden oluşan geçici konseyde görev aldı. Konseyde Halid Meşal, Batı Şeria sorumlusu Zahir Cebbarin, sekreter Nizar Avadullah ve Şura Konseyi Başkanı Muhammed Derviş de yer aldı.
Halil el-Hayye Kimdir?
1960 yılında Gazze Şeridi'nde doğan Halil el-Hayye, Hamas'ın 1987 yılında kurulmasından bu yana hareketin üyeleri arasında bulunuyor. El-Hayye, 1980'li yılların başında ise Hamas'ın kökenini oluşturan Müslüman Kardeşler (İhvan) hareketine katıldı.
2006 yılında Hamas'ın Fetih ile yarıştığı Filistin parlamento seçimlerinde öne çıkan isimlerden biri olan el-Hayye, Hamas'ın seçim zaferinin ardından yaptığı açıklamalarla kamuoyunda daha fazla tanındı. Hamas'ın 2007 yılında Gazze Şeridi'nin kontrolünü ele geçirmesiyle birlikte hareket içerisindeki etkisi arttı.
Ailesi Saldırılarda Kayıplar Verdi
Halil el-Hayye'nin ailesi de yıllar içinde düzenlenen çeşitli saldırılarda kayıplar yaşadı.
2007 yılında Gazze'nin Şucaiye Mahallesi'ndeki aile evi düzenlenen hava saldırısında vuruldu ve çok sayıda akrabası yaşamını yitirdi.
2014 yılındaki çatışmalarda büyük oğlu Usame'nin evi hedef alındı. Saldırıda Usame, eşi ve üç çocuğu hayatını kaybetti.
Kaynak metne göre, Eylül 2025'te Katar'ın başkenti Doha'da Hamas yöneticilerine yönelik düzenlenen bir suikast girişiminden kurtulan el-Hayye'nin oğlu Hemmam ile üç koruması yaşamını yitirdi.
Mayıs 2026'da dördüncü oğlu Azzam da Gazze'de düzenlenen bir hava saldırısında hayatını kaybetti.
7 Ekim Sonrası Süreçteki Rolü
Hamas kaynaklarının aktardığına göre, Halil el-Hayye'nin 7 Ekim 2023 saldırılarının hazırlık sürecine ilişkin bilgisi, Siyasi Büro üyelerinin önemli bir bölümünden daha fazlaydı. Ancak kaynaklar, operasyonun tüm ayrıntılarının yalnızca Yahya Sinvar ve belirli askeri kanat yöneticileri tarafından bilindiğini öne sürüyor.
Savaş süresince Yahya Sinvar'ın kararlarını destekleyen el-Hayye, devam eden ateşkes ve esir takası görüşmelerinde de hareket adına karar alma süreçlerinde etkili isimlerden biri olarak görev yaptı. El-Hayye'nin ayrıca 2014 ve 2021 yıllarında yürütülen müzakerelerde de rol aldığı belirtiliyor.
Bölgesel İlişkiler
Halil el-Hayye'nin, Yahya Sinvar döneminde İran ve Hizbullah ile ilişkilerin güçlendirilmesini savunan isimler arasında yer aldığı belirtiliyor.
el-Hayye, Salih el-Aruri ile birlikte Hizbullah ve İranlı yetkililerle yapılan üst düzey görüşmelere katıldı. Ayrıca 2022 yılında Hamas heyeti içerisinde dönemin Suriye Devlet Başkanı Beşşar Esed ile gerçekleştirilen görüşmede de yer aldı.
Yeni dönemde el-Hayye'nin, Hamas'ın son yıllarda izlediği siyasi çizgiyi sürdürmesinin beklendiği ifade ediliyor.
KAYNAK: malatyayenises.com
