Malatya – Malatya Ticaret ve Sanayi Odası (MTSO) Başkanı Oğuzhan Ata Sadıkoğlu, deprem bölgesindeki inşaat sürecinin temel taşlarından biri olan "Yerinde Dönüşüm Projeleri"nde yaşanan hakediş sorunlarına ilişkin kritik açıklamalarda bulundu. Müteahhitlik firmalarına yapılması gereken hibe ve kredi ödemelerinin kasım ayından bu yana durduğunu ifade eden Sadıkoğlu, bu belirsizliğin inşaatları durma noktasına getirdiğini vurguladı. Ödemelerin gecikmesinin hem inşaat sektörünü hem de konut bekleyen depremzedeleri mağdur ettiğini belirten Sadıkoğlu, sürecin sahadaki gerçeklerle yönetilmesi gerektiğini dile getirdi.
Yerinde Dönüşüm Projelerinde Ödeme Krizi: İnşaatlar Durma Noktasında
6 Şubat depremleri sonrası kentin yeniden inşasında kritik rol oynayan yerinde dönüşüm süreci, finansal engellerle karşı karşıya kaldı. MTSO Başkanı Oğuzhan Ata Sadıkoğlu, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından 2025'in ilk iki çeyreğinde düzenli yapılan hakediş ödemelerinin son aylarda kesildiğini ifade etti. Bu durumun müteahhitler ile hak sahipleri arasında güven problemine yol açtığını ve birçok firmanın iflasın eşiğine geldiğini aktaran Sadıkoğlu, 250 alt sektörü besleyen inşaat sektöründeki bu tıkanıklığın şehrin ticari sürdürülebilirliğini tehdit ettiğini kaydetti.
Ekonomik yükün hem üyeleri hem de vatandaşlar üzerinde arttığını paylaşan Sadıkoğlu, şu ifadeleri kullandı:
“Deprem sonrası yeniden ayağa kalkma mücadelesi verdiğimiz bu günlerde Odamız üyelerinin bizlere ilettiği sorunlar artmaktadır. Özellikle yerinde dönüşüm projeleri yapan müteahhitlik firmalarının Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hakedişlerinin 2025’in ilk iki çeyreğinde bir haftada yatırılmasına rağmen Kasım ayından bu yana hiçbir ödeme yapılmaması büyük mağduriyetler oluşturmaktadır. Bu durum projelerin fiilen durmasına, inşaatların aksamasına ve vatandaş açısından da ciddi ekonomik yükler doğmasına sebep olmaktadır. Müteahhitler ile hak sahipleri arasında gerilim ve güvensizlik oluşmasına yol açmakta, devletimizin ve şehrimizin afet sonrası yeniden inşa hedeflerini sekteye uğratmaktadır. Bu sebepten dolayı birçok müteahhitlik firması iflas edip batmış durumda. 250 alt sektörü ayakta tutan inşaat sektöründe yaşanan bu sorun, ayrıca şehrin ticari sürdürülebilirliğinin de önünü tıkamaktadır.”
"KDV Eşitsizliği ve Yüksek Enflasyon Süreci Zorlaştırıyor"
Sadıkoğlu, yerinde dönüşüm hibe ve kredi desteklerinin enflasyon karşısında eridiğini ve İstanbul’da yüzde 1 olan KDV oranının deprem illerinde yüzde 20 olarak uygulanmasının büyük bir eşitsizlik yarattığını vurgulayarak;
“Yerinde dönüşüm hibe kredi destekleri, açıklandığı günden bugüne yüksek enflasyon karşısında maalesef ciddi değer kaybetti. Müteahhit firmalarımızın ve hak sahiplerinin bu maliyeti finanse etmekte ciddi güçlükler yaşadığı bilinen bir gerçek. Yüksek faizler nedeniyle bu açığı kredi ile kapatmak da mümkün değil. Dönüşüm projelerinde İstanbul’da yüzde 1 olan KDV’nin deprem illerinde yüzde 20 olarak uygulanması da uzun süredir dile getirdiğimiz bir eşitsizlik. Tüm bunların yanında hak edilen destek tutarlarının da gecikmesi yerinde dönüşüm sürecini zora sokuyor. Depremzede vatandaşımız evini tamamlayamazken, üyelerimizin de hem ticareti hem de itibarı zarar görüyor.”
değerlendirmesinde bulundu.
Sorunların çözümü için bakanlık nezdinde acil bir ödeme planı açıklanması gerektiğini belirten Sadıkoğlu; deprem bölgesi müteahhitleri için finansal koruma kalkanı oluşturulması, banka teminatı ve vergi yüklerinin ertelenmesi gibi taleplerini sıraladı. MTSO, yaşanan aksaklıkları ve çözüm önerilerini başta Cumhurbaşkanlığı olmak üzere ilgili tüm bakanlıklara resmi yazı ile ilettiklerini ve sürecin takipçisi olacaklarını açıkladı.
Kaynak: malatyayenises.com ve malatyagazete.com
