TARİHÎ ESERLER
Tarihî eserler, geçmiş medeniyetlerden günümüze kalan, kültürel ve sanatsal değer taşıyan mimari yapılar ve kalıntılardır. Türkiye Devleti; coğrafyası ve tarihi ile cennet olan ülkemiz, çağlar boyunca çeşitli medeniyetlere ev sahipliği yapmıştır. Bu coğrafyaya Romalılar "ANATOLYA" ismini vermişlerdir; anlamı ise "güneşin doğduğu yer" demektir, dilimize ise Anadolu olarak geçmiştir.
Ülkemiz dünyanın en zengin tarihî eserlerine sahip olmasına rağmen tarihî eserlere gerekli ilgi ve alaka gösterilmiyor. Tarihî eserlerin bakım, onarım ve teşhiri ile ilgili ve sorumlu makamlar; Kültür ve Turizm Bakanlığı, Vakıflar Genel Müdürlüğü ve belediyelerdir. İlgili bu birimler tarihî eserlere gerekli bakım, onarım ve korumada yetersiz kalmaktadırlar. İnsanlarımızın da bu tarihî zenginliğimizin bilincinde olmadıklarını yaptıkları tahribatlarda görmekteyiz.
Diğer ülkelerin tarihî eserlere gösterdiği ilgi ve alakayı kendi ülkemizde göremiyoruz. Bazı tarihî eserlerin önünde o tarihî eseri tanıtan yazılı levhaların olmadığı görülmektedir. Tarihî eserlerin önünde onu tanıtan Türkçe, İngilizce, Arapça, Rusça vs. dillerde yazılı tabelaların olması şarttır. Günümüzde bazı tarihî eserlerin tamir ve tadilatı gerektiğinden dolayı bu eserler tamir edilmişti. Tamir ve tadilat gören bu tarihî eserler, 2023 yılındaki depremde tadilat yapılan bölgeler tahrip olurken tadilat yapılmayan yerlerde herhangi bir tahribat görülmemektedir.
Anadolu'da kurulan ilk devlet, MÖ 2500 yılında kurulmuş olan Hitit Devleti'dir. Hitit Devleti'nin en büyük özelliği ise dünyada kurulmuş olan ilk devlet olmasıdır. Anadolu topraklarında; İyonlar MÖ 1200, Urartular MÖ 900, Frigya MÖ 750, Lidya MÖ 687 yıllarında kurulmuş devletlerdir.
MS Anadolu coğrafyasına hâkim olan devletler ise Pers, Makedonya, Roma, Bizans, Anadolu Selçuklu, Osmanlı İmparatorluğu ve günümüzde ise Türkiye Cumhuriyeti Anadolu’ya hâkimdir. MÖ 3000 yılında Sümerler tarafından yazının bulunması ile insan yaşamı, kültürü, tarihi, ticaret ve savaşların sonuçları önce tabletlere, daha sonraki yıllarda ise kâğıda yazılmak üzere günümüze kadar yazılı belgeler ulaşmıştır. MÖ 3000 yılından önceki tarihî bilgiler ise yer altından çıkan heykel ve diğer tarihî eserlerle, günümüzde tarihî varsayımlarla MÖ 12.000 yılına kadar uzatılmaktadır.
